Ormancılık Nedir? Orman Mühendisi Ne İş Yapar?

Ormancılık, ormanların kurulması, korunması, bakımı ve ürün ile hizmetlerinden sürekli yararlanılması için yürütülen bilimsel, teknik ve ekonomik çalışmaların bütünüdür. Kısaca ormancılık, ormanı bugün kullanırken yarına eksiltmeden bırakmanın bilgisidir.

Ormancılık denince çoğu kişinin aklına fidan dikmek ya da odun kesmek gelir. İkisi de ormancılığın parçasıdır ama tamamı değildir. Bir ormandan ne kadar ağaç kesileceğini, nereye fidan dikileceğini, yangına ve böceğe karşı nasıl korunacağını, orman sınırının nereden geçtiğini ve kimin ormana hangi izinle dokunabileceğini belirlemek de ormancılığın işidir.

Ormancılık hangi alanlardan oluşur?

Ormancılığın başlıca alanları ve günlük hayattaki karşılıkları
Alan	Ne ile uğraşır?	Nerede karşınıza çıkar?
Silvikültür (ağaç yetiştirme)	Ormanın doğal yenilenmesi, dikim, bakım, seyreltme	Gençleştirme ve aralama çalışmaları
Orman amenajmanı (planlama)	Envanter, haritalama, nerede ne kadar kesileceğinin çok yıllık planı	Amenajman planları
Orman koruma	Yangın, zararlı böcek, hastalık, kaçak kesim ve işgal	Yangın sezonu önlemleri, böcek mücadelesi
Ağaçlandırma ve havza yönetimi	Ağaçlandırma, erozyon, sel ve çığ kontrolü	Erozyon sahaları, özel ağaçlandırma
Orman ürünleri ve ekonomisi	Tomruk, odun ve odun dışı ürünlerin üretimi ve satışı	Odun ve tomruk satışları
Orman hukuku ve kadastro	Orman sınırı, izinler, orman suçları	Tapudaki orman şerhi, ormandan yol ya da hat geçişi
Kent ormancılığı ve rekreasyon	Kentteki ağaçlar, orman parkları, korunan alanlar	Park ağaçları, mesire yerleri

Bu alanlar birbirinden bağımsız değildir. Bir ormandan odun üretmek için önce amenajman planı gerekir; plan koruma ve gençleştirme kararlarını da içerir; yapılan kesim de orman mevzuatına uygun olmak zorundadır.

Tapunuzda orman şerhi varsa ya da arazinize ormandan geçerek ulaşacak bir yol, su veya elektrik hattı gerekiyorsa tablodaki hukuk ve kadastro alanının içindesiniz. Ada ve parsel numarası, ücret almadan yaptığımız ön değerlendirmede dosyanın hangi işlemle ilerleyeceğini ve hangi kuruma verileceğini çoğu zaman gösterir.

Fotoğraf ve konumla ön değerlendirme ücretsiz · Teklif 24 saat içinde · OMO Sicil No: 21525

Hemen Ara WhatsApp

Orman mühendisi ne yapar?

Ormancılığın mesleği orman mühendisliğidir. Orman mühendisi kamuda, belediyede, üniversitede ya da orman ürünleri sanayiinde çalışabilir; kendi bürosunda kişi ve kurumlar adına imzalı teknik belge de hazırlayabilir. Bu ikinci çalışma biçimine serbest orman mühendisliği denir; İstanbul’daki karşılığını İstanbul orman mühendisi sayfamızda anlattık.

Mesleğin çerçevesini 5531 sayılı Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Hakkında Kanun çizer. Kanun, orman mühendislerinin meslekî faaliyet alanlarını tek tek sayar. Bunlardan bazıları şunlardır:

Devlet ormanlarında, hazine ve kamu arazilerinde, gerçek ve tüzel kişilere ait arazilerde ormanı doğal ya da yapay yolla kurmak.
Mevcut ormanların bakımını ve iyileştirilmesini, bozuk ormanların imar ve ıslahını yapmak.
Ağaçlandırma, erozyonla mücadele, sel ve çığ kontrolü, havza amenajmanı ve havza ıslahı çalışmalarını planlamak, projelendirmek ve uygulamak.
Orman fidanlıkları kurmak ve işletmek; orman fidanının nakli, standardizasyonu ve sertifikalandırılmasını yürütmek.
Orman içi ve kenarındaki meraların sınırlarını belirlemek, ıslahını ve planlamasını yapmak; orman topraklarını etüt etmek.
Kent ormancılığı çalışmalarını yürütmek.

Aynı kanun orman endüstri mühendisliğini ve ağaç işleri endüstri mühendisliğini ayrı meslekler olarak düzenler. Kabaca söylersek orman mühendisi ormanla ve ağaçla, orman endüstri mühendisi ormandan çıkan hammaddenin işlenmesiyle uğraşır.

Ormancılık yalnız ağaç dikmek ya da kesmek değil, ikisine de nerede, ne zaman ve ne kadar karar vermektir.

Türkiye’de ormanları kim yönetir?

Türkiye’de ormanların büyük bölümü devlet ormanıdır. Bunları Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Orman Genel Müdürlüğü (OGM); bölge müdürlükleri, işletme müdürlükleri ve sahadaki orman işletme şeflikleri eliyle yönetir. Milli park ve tabiat parkı gibi korunan alanlar Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nün sorumluluğundadır. Gerçek ya da tüzel kişilere ait ormanlar da vardır; bunlara özel orman denir ve onlar da Orman Kanunu’na tabidir.

Bir yerin orman olup olmadığını tapudaki cins tek başına göstermez; orman sınırı orman kadastrosuyla belirlenir. Devlet ormanında yol, su ya da elektrik hattı, maden ya da tesis için 6831 sayılı Orman Kanunu’nun 16, 17 ve 18. maddelerine göre izin alınır. Bu izinlerin dosyasını orman izin dosyası sayfasında anlattık. Tapulu bahçedeki tek tek ağaçlar ise orman sayılmaz; çam, meşe gibi orman türlerinin kesimi ve taşınması ayrı bir işlemle yapılır.

Ormancılık, peyzaj mimarlığı ve ziraattan nasıl ayrılır?

Üç meslek de bitkiyle çalışır ama bakış açıları farklıdır. Ormancılık ormanı ve ağacı bir ekosistem ve kaynak olarak ele alır: yetiştirme, koruma, planlama, ürün ve orman mevzuatı. Peyzaj mimarlığı açık ve yeşil alanların tasarımıyla uğraşır. Ziraat mühendisliği ise tarım ürünleri, meyve bahçeleri ve tarım topraklarıyla ilgilenir.

Bir inşaat parselinde bu meslekler yan yana çalışır. Peyzaj projesini peyzaj mimarı hazırlar. Parseldeki mevcut ağaçların rölövesini, sağlık durumunu, taşınıp taşınamayacağını ve izin tarafını orman mühendisi verir.

Ormancılığın bugünkü gündeminde neler var?

Yangın: Sıcak ve kurak yazlarda yangın önleme, erken müdahale ve yanan alanların yeniden ormanlaştırılması.
Kuraklık, böcek ve hastalık: Kuraklıkla zayıflayan ağaçlarda zararlı böcek ve hastalık baskısı artar; türlerin seçiminde iklim daha çok hesaba katılır.
Karbon: Ormanlar karbonu gövde, kök ve toprakta depolar; bu yüzden iklim politikalarında ve karbon hesaplarında ormancılığın yeri büyüyor. Bir ağacın ne kadar karbon bağladığı türüne, yaşına ve büyüme koşullarına göre değişir; ayrıntısını bir ağaç ne kadar karbon emer yazısında anlattık.
Kent ağaçları: Şehirlerde yaşlı ve büyük ağaçların sağlığı, devrilme riski ve inşaat sırasında korunması.

Parselinizde gereken iş belli olduğunda ölçümü yapıp ağaç rölövesini, risk raporunu, tapulu kesim ya da orman izin dosyasını Orman Mühendisleri Odası sicilli imzayla hazırlarız. Kalemli teklifi 24 saat içinde iletiriz.

Fotoğraf ve konumla ön değerlendirme ücretsiz · Teklif 24 saat içinde · OMO Sicil No: 21525

Hemen Ara WhatsApp

Dayanak ve son kontrol

5531 sayılı Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Hakkında Kanun (meslekî faaliyet alanları; burada yalnız bir bölümü sayıldı); 6831 sayılı Orman Kanunu (m.16, m.17, m.18). Son kontrol: Eylül 2026.

Bu yazı genel bilgilendirmedir.

Sık sorulanlar

Ormancılık faaliyetleri nelerdir?

Başlıcaları şunlardır: ormanın doğal ya da dikimle kurulması ve bakımı, seyreltme ve gençleştirme, orman envanteri ve amenajman planı, yangın, böcek ve hastalığa karşı koruma, ağaçlandırma, erozyon, sel ve çığ kontrolü, tomruk ve odun gibi ürünlerin üretimi ve satışı, orman sınırının kadastroyla belirlenmesi ve ormandaki kullanımlar için izin işlemleri.

Orman mühendisliği nedir?

Orman mühendisliği, ormancılık bilgisini plan, proje, rapor ve saha uygulamasına çeviren mühendislik dalıdır. Türkiye’de 5531 sayılı Orman Mühendisliği, Orman Endüstri Mühendisliği ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Hakkında Kanun’la düzenlenir. Kanun, orman kurmaktan ağaçlandırmaya, erozyon kontrolünden fidanlık işletmeye kadar orman mühendislerinin meslekî faaliyet alanlarını sayar.

Orman mühendisi nasıl olunur?

Üniversitelerin orman fakültelerindeki orman mühendisliği lisans programını bitirerek. Mezunlar Orman Genel Müdürlüğü gibi kamu kurumlarında, belediyelerde, üniversitelerde ya da orman ürünleri sanayiinde çalışabilir. Kendi bürosunda kişi ve kurumlar adına imzalı teknik belge hazırlamak isteyen orman mühendisi, TMMOB Orman Mühendisleri Odası’nın serbest müşavirlik ve büro tescil kurallarına göre çalışır.

Ormancılık ile peyzaj mimarlığı arasındaki fark nedir?

Ormancılık ormanı ve ağacı bir ekosistem ve kaynak olarak ele alır: yetiştirme, koruma, planlama, ürün ve orman mevzuatı. Peyzaj mimarlığı ise açık ve yeşil alanların tasarımıyla uğraşır; peyzaj projesini peyzaj mimarı hazırlar. Bir inşaat parselinde iki meslek yan yana çalışır: orman mühendisi mevcut ağaçların rölövesini, sağlığını, taşınmasını ve izin tarafını verir.